Milieu: milieunieuws, milieukennis, milieuprofessional

Het lijkt op een collectief orgasme: de zucht die opstijgt uit de berichtgeving in de kranten en de echo ervan in de sociale media nu het rapport Brand bij Chemie-Pack te Moerdijk is verschenen. We zijn een zielig landje geworden, we ondermijnen de politieke kracht van de (sociale) media met vuilspuiterij. Maar de Onderzoeksraad voor Veiligheid heeft goed werk geleverd, als je het mij vraagt.

Ons gewetenloos zwelgen in verontwaardiging over de hoofden heen van hen die op 5 januari 2010 werkelijk iets te vrezen hadden, is buiten alle proporties zo weerzinwekkend. Het enige wat we nog willen zien is metershoge billboards langs de snelwegen waarop staat dat iedereen die ook nog maar met een zuchtje autoriteit aankleeft permanent faalt.

We kopiëren zonder het te willen inzien de boodschap van de huidige regering volgens wie de sterkste moet zegevieren:  haal jezelf op door anderen omlaag te halen. Trip op je labiele ego en bevlek jezelf, en laat vooral zien dat je dat doet: ‘show your imbecility’. We zijn een zielig landje geworden.

Mediabeeld
Omdat het me interesseert, las ik eerst paragraaf 3.3 Mediabeeld van het rapport. Lees vooral aandachtig de tweede zin in volgend citaat uit de inleiding van die paragraaf:

Met deze paragraaf wil de Raad een beeld schetsen van de (verschillende) boodschappen die tijdens en gedurende de nasleep van de brand op burgers afkwamen. Dit is belangrijk omdat veel burgers niet zelf getuige waren van de brand of de bestrijding ervan, en hun beeldvorming dus met name baseerden op wat de journalisten daarover berichtten.

Vooropgesteld: de vrees van omwonenden voor dikke rook afkomstig van een brandend bedrijf dat met chemisch afval werkt is altijd terecht. Maar gulzige twitteraars ver buiten de getroffen regio kickten al vanaf de eerste vlammen op het beloofde spektakel en het potentiële falen van autoriteiten.

Crisiscommunicatie
Likkebaardend liet ik mijn blik glijden over het stroomschema op pagina 125 in het rapport. Daarin is gevisualiseerd dat de crisiscommunicatie niet anders dan rommelig kon zijn. Het zij zo. Daaraan wordt gewerkt. Maar de media presteerden het om hierover een jaar lang met “rampzalig” te blaten.

Ik keek op de website van Omroep Brabant, maar een verwijzing naar de volgende zin uit het rapport kwam ik daar niet tegen: “Bij de brand in Moerdijk was onduidelijk welke rol Omroep Brabant had.” Deze omroep wou bezoekers op hun site, marktaandeel; ze roken omzet. Deze gnoom in medialand wou te graag calamiteitenzender zijn. Hand in eigen boezem steken is verleden tijd.

(Sociale) media
Het zal wel aan onze kapot gebeukte concentratieboog liggen, want ik heb nog nergens gelezen dat de onderzoeksraad gefaald zou hebben. Ze formuleren dan ook zo zuiver en voorzichtig dat het een lieve lust is. Lees alstublieft aandachtig het volgende uit eerder genoemde paragraaf:

De (sociale) media hebben bij de brand in Moerdijk in hun berichtgeving ruimte gegeven aan feiten, interpretaties en meningen waarbij het falen van de overheid en het bedrijf en het achterhouden van informatie centraal stonden. Al dan niet met behulp van daartoe opgevoerde deskundigen. Hierdoor bereikte de crisiscommunicatie in veel gevallen niet het beoogde resultaat, hoewel de inhoud meestal correct was.

Plat land
Grappig is dat het woord sociale tussen haakjes staat. Want inderdaad, ik weet het ook niet of daarvan nog sprake is in dit door doelloos dolende atoomzombies geregeerde volstrekt platte land. Zelfs onze sofa-deskundigen bleken niet door te hebben dat een Ramp op het moment dat deze zich voltrekt niet per se (politiek) gekleurd is. Waarom deze stugjannen zich gedroegen als ware hardkoppen is mij een raadsel.

Maar er is winst geboekt met het rapport van de Raad. Zoals altijd zijn we ook nu weer door schade en schande wijs. Ik denk dat de analyse van de onderzoeksraad belangrijker is dan welke conclusie of aanbeveling ook. Op korte termijn zal blijken dat ze een geluk bij een ongeluk was.