Home Columns algemeen ‘Klimaatsceptici’: ver verwijderd van de werkelijkheid

‘Klimaatsceptici’: ver verwijderd van de werkelijkheid
Geschreven door Bart Verheggen (ECN)   
dinsdag 22 juli 2008 01:00
De gedachte dat CO2 nauwelijks invloed heeft op het klimaat, zoals door Fred Singer wordt beweerd, is onhoudbaar. Dergelijke zogenaamd kritische standpunten mogen het dan goed doen in de media, in de wetenschappelijke discussie doen ze niet meer mee. Ze zijn namelijk allang ontkracht.

Er worden in de journalistiek tegenwoordig niet meer veel woorden vuil gemaakt aan claims dat roken geen schadelijke gezondheidseffecten heeft (iets wat Singer in het verleden heeft gepropageerd). Of aan claims dat CFK's de ozonlaag niet aantasten (ook dat beweerde Singer). Het is hoog tijd dat de media ook een wetenschapsgetrouwe beeldvorming over klimaatverandering laten zien.

CO2 en opwarming: hypothese of feit?
Het is al meer dan honderd jaar bekend dat CO2 infraroodstraling absorbeert, en dus een opwarmend effect heeft. Dankzij dit effect heeft de aarde een leefbare temperatuur, en is het op Venus kokend heet. Natuurlijk zijn er onzekerheden in de klimaatwetenschap, maar de kennis is wel degelijk een paar stations verder dan Singer en een handjevol andere (ex-) wetenschappers beweren.

Het temperatuurverloop van de afgelopen honderd jaar wordt door klimaatmodellen goed gereproduceerd. Ook de afgelopen tien jaar wijken daarbij niet significant af, al moet worden opgemerkt dat het temperatuurverloop over tijdschalen van een decennium (of minder) sterk wordt beïnvloed door het veranderlijke weer, grote vulkaanuitbarstingen en de El Niño (1998) / La Niña (2007) cyclus.

Er zijn enkele zaken waar de wetenschap een hoge mate van zekerheid over heeft bereikt:

  • Over de afgelopen honderd jaar is het klimaat op aarde significant warmer geworden, met de grootste stijging in temperatuur vanaf ongeveer 1975.
  • De concentratie van CO2 en ander broeikasgassen is door menselijk handelen verhoogd.
  • Basale natuurkunde en vele waarnemingen duiden op een oorzakelijk verband.
  • Verdere stijging van broeikasgassen zal tot meer opwarming leiden.

Andere factoren
Natuurlijk zijn er ook andere factoren naast broeikasgassen die het klimaat kunnen beïnvloeden, bijvoorbeeld aërosolen, landgebruik en zonneactiviteit. De zon wordt vaak aangegrepen door ‘sceptici' als de hoofdoorzaak van de huidige opwarming. Maar hoewel de toename in zonneactiviteit in de eerste helft van de twintigste eeuw inderdaad heeft bijgedragen aan de opwarming, is de zonneactiviteit (en afgeleiden daarvan zoals kosmische straling) sinds de jaren zestig constant gebleven. De sterke temperatuurstijging vanaf 1975 kan daar dus niet mee verklaard worden.

Een eventuele alternatieve verklaring voor de huidige klimaatverandering kan niet zo maar alle beschikbare kennis en waarnemingen naast zich neer leggen: het moet die met elkaar integreren tot een totaalbeeld. Het infrarood absorberend vermogen van broeikasgassen valt niet te ontkennen door naar de zon te wijzen. Je ontkent ook de zwaartekracht niet als je een vogel ziet vliegen.

Zeespiegelstijging
De zeespiegel stijgt nu sneller dan in het verleden (vóór 1900) en ook sneller dan voorspeld door klimaatmodellen. Het eventueel (mechanisch) versneld afsmelten van landijs is een onderzoeksgebied waar nog veel kennis ontbreekt. Maar de onzekerheid hierover stemt niet tot geruststelling, want de risico's van een substantiële zeespiegelstijging zijn groot. Velen van de grote miljoenensteden bevinden zich in nabijheid van de zee op geringe hoogte.

Discussie
Singers ongefundeerde mening over CO2 is niet relevant voor de energiediscussie. Net zo min als zijn mening over roken relevant is voor de discussie over het rookverbod. Over politieke opties, bijvoorbeeld op het gebied van energiepolitiek, verschillen de meningen. En verschillende meningen moeten gehoord worden. Maar laat dan wetenschappelijk aantoonbare onwaarheden achterwege. Die dragen namelijk niet bij aan de discussie. Integendeel.


Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien. is Onderzoeker Luchtkwaliteit en Klimaatverandering bij het ECN.
Ook onderhoudt hij een weblog over klimaatverandering.

 

Oude columns
Een pelletje meer of minder
Joost
Alle plastic plakplastic
Joost
Wees voorzichtig met afvinken
Joost
Zorgeloos bouwen
Joost
Schuilen voor preutsheid
Joost
Rechtse tranen houden zeehond nat
Joost
Ramptoerist
Joost
Rechtvaardigheidskatalysator
Joost
De varkenshouderij is geen augiasstal
Joost
Welkom in de eeuw van de batterij
Joost
Waar van onwaar scheiden
Joost
Wat er na de NAM komt
Joost
Auw! De pijn van het doen
Joost
Meer Galliërs op de markt
Joost
Schokkend oud nieuws
Joost
Aardgasvrij koken
Joost
De jacht beter dan de vangst
Joost
Oorlog als oplossing?
Joost
Kilometerminderen
Joost
Brief aan de mensheid
Joost
Pimp uw park met een tijger
Joost
Een intellectuele survivalkit
Joost
Wekelijks een dozijn kroketten
Joost
Leven van afval dankzij EU
Joost
Vervroegde groene lente
Joost
De politiek heeft toekomst
Joost
Groenhemden aller landen, verenigt u!
Joost
Een verwend ettertje met weinig omhanden
Joost
Wat de dieren ons vertellen
Joost
Geen euforische cowboys voor ons
Joost
De inhoud van een stofzuigerzak
Joost
‘Beter dan biologisch’
Joost
Eerst Duitsland en dan wij
Joost
Herrie, de stille sloper
Joost
Prijsvechters
Joost
Verpot uw geest
Joost
Afvalparadox
Joost
Kilometerknallers
Joost
Een buitenlichamelijke ervaring
Joost
Duurzaamheid is stug doorfietsen
Joost
De factchecker als virusscanner
Joost
Inspirerend springtij
Joost
Water als wijn drinken
Joost
CETA maakt de kop gek
Joost
Landbouwcrisis blijkt trend
Joost
Rubber van biologische teelt
Joost
Bloedluxe
Joost
Een cultuuroorlog bedreigt de bij
Joost
Ongewenste organismen
Joost
De aarde in de beklaagdenbank
Joost
TTIPje tarten
Joost
Rekenen met asbest
Joost
Meer vee, minder ammoniakuitstoot?
Joost
Het belang van politieke ongelijkheid
Joost
Rechts verlakt het volk
Joost
Blaathaag
Joost
Kennis dus
Joost
Een smartwatch voor veilig werken
Joost
Het QWERTY-effect van salderen
Joost
Het milieu is gesetteld
Joost
Meanderen
Joost
Het is lekker slapen op een waterbed
Joost
Duurzame vrijheid
Joost
Lekker stoken
Joost
Pieken en dalen
Joost
Begrijpelijk, maar statistisch nonsens
Joost
Een gezond investeringsklimaat
Joost
Kom mee naar buiten allemaal
Joost
Amor Mundi OK, maar hoe?
Joost
Oekraïense milieuorganisaties gebaat bij een “ja”
Joost
Gissen naar duurzaamheid vissen
Joost
Plasticsoepontkenners
Joost
De moed van een milieucolumnist
Joost
Accu’s in de groenbak
Joost
Alle politiek milieupolitiek
Joost
Obama’s klimaatplan of plan B
Joost
Een fusie van vrije radicalen
Joost
Een banvloek op hormoonverstoorders
Joost
Theater aan de kust
Joost
Wie de bal kaatst ...
Joost
Mais onder invloed
Joost
To split or not to split
Joost
Gouden bergen afval
Joost
De waarheid achter klimaatverandering
Joost
Sinterklaastip: geef de politiek een ideaal
Joost
Tegen Verzuiling 2.0
Joost
Klimaattop mist fundament
Joost
Heel weinig heel lang
Joost
‘I love fossil fuels’
Joost
Kill all cowboys
Joost
De wereld als aanrecht
Joost
Paalzitten met natuurfanaten
Joost
Boer-zoekt-vrouwnatuur
Joost
De week van het absurde
Joost
Herfstkleuren
Joost
Geestdriftig pionieren
Joost
De wave voor een nieuwe dienst
Joost
Duurzame onafhankelijkheid
Joost
Vakantiewoede
Joost
De handdoek in de ring
Joost
Festivalitis zegt de knorrepot
Joost
Een reservaat voor jagers
Joost
Varkens en energie van eigen bodem
Joost
Het voordeel van Monsanto

Joost
De intellectuele levendigheid van Minnesma
Joost
Achterdocht is goed, reuring is beter
Joost
Komkommertijd is een utopie
Joost
Mens, durf conservatief te zijn!
Joost
Overheid, trek die knip!
Joost
Zwexit of exit zwarte walm
Joost
Handel tot de dood ons scheidt
Joost
Aandacht voor asbest niet relevant
Joost
Broedparasiet of toch maar niet
Joost
Niets zo veranderlijk als het klimaat
Joost
A penny for a kiss

Joost
Stoken zonder gas
Joost
Weing afval? Dat komt u duur te staan
Joost
Heropen de mijnen en slaap zacht
Joost
Bedankt, Groningen!
Joost
Goed leiderschap vereist oogkleppen
Joost
Keukentafelgesprek met verbale radicalen

Joost
Anders denken dankzij dieren
Joost
Voedingsbodem voor wereldkeuken
Joost
Kerstgedachte: de wapens van Marianne Thieme
Joost
Het meest urgente milieuprobleem
Joost
Energie op de bon
Joost
Taakstraf voor milieudelinquenten
Joost
TTIP: meer handel en toch nog zuivere lucht
Joost
Van e-nose naar geurtherapie
Joost
De vruchtbare aarde van een treinrit
Joost
Een make-over met DDT
Joost
Zaad: software of open source?
Joost
Een toupet van varkenshaar
Joost
De grote schoonmaak als verdienmodel
Joost
Bloeddorst of eco-management?
Joost
Doe het lekker zelf
Joost
Marketing laatste troef voor vergroening
Joost
Maakt Merkel werkelijk verschil?
Joost
Klimaatdemonen
Joost
Haastige spoed is zelden goed
Joost
Vieze praatjes voor een schone planeet
Joost
Als klessebessen kissebissen wordt
Joost
Al dat gezanik over leiderschap
Joost
Uitleg: we ontpolderen voor onze veiligheid
Joost
Major Tom zoekt contact
Joost
Hoop voor maniakken van de voortplanting
Joost
De gekte van de consument
Joost
Productief schisma tussen pleitbezorgers duurzaamheid
Joost
Een Landbouwwende: wie durft?
Joost
Mijn druiven voor een betere wereld
Joost
Deel je leven met hondstrouwe gadgets
Joost
Binnenste buiten
Joost
Duurzame journalistiek
Joost
Restverontreiniging eindelijk vrij
Joost
Oppotten als oplossing voor schaarste
Joost
De adem van Hades
Joost
Een kwestie van winnen
Joost
Biologica: durf dom te zijn
Joost
Natuurliefhebber
Joost
Toonzetting
Joost
Biedt zich aan: persoonlijke duurzaamheidscoach
Joost
Out of the box handelen
Joost
Zwarte rook achter groene gezichten
Joost
De aarde is geen bol
Joost
Meer ecologie in economie
Joost
Genoeg is genoeg
Joost
De robotificatie van het milieubedrijf
Joost
Realisten en illusionisten
Joost
Geestverruimend asbest 
Joost
Bloeden
Joost
Hoe schoon ons gedrag
Joost
Onbewuste landbouw
Joost
Links begint, rechts wint
Joost
Het ministerie van DOGMA
Joost
Vertederd de wereld verbeteren
Joost
Acteurs op het wereldtoneel
Joost
De kleine groene vijand
Joost
Groenste Partij
Joost
Zomerfeesten
Joost
Sanering van het geweten
Joost
Over liefde en andere feiten
Joost
Jampotglazen
Joost
Rampen en crises zijn onnodig!

Peter van Doesem, Denios
Duurzame voeding bestaat niet!
Joost 
Lammetjesdag in milieuland
Joost
Wij willen ijsvrij!
Joost
Milieu is emotie
Joost
Gezond wantrouwen
Joost
Milieunieuws voor dovemansoren
Joost
Over groene robots en debaterende clowns
Joost
Veen brandt niet meer
Joost
Een alternatief kerstdiner
Joost
Boeren in een kooitje: aaibare duurzaamheid
Joost
Maatschappelijk Verantwoord Hockeyen
Joost
Occupy Unilever

Joost
Welkom in de ecokerk
Joost
Milieubeweging opnieuw in kinderschoenen
Joost
Een stad waar fietsen voor het grijpen staan
Joost
Milieugoeroe blijkt artiest
Joost
De rust van verklaringsmodellen
Joost
Milieuvakantie
Joost
PPP: Ping Ping Profit
Joost
Pleidooi voor de vroeggeboorte van het ware gezicht

Joost
Economische groei als fetisj van een hozende regering

Joost
Zonder Goliath geen David

Joost
Gifzooi
Joost
Risico is kans maal effect

Joost
Wie bewaakt de waakhond?
Joost
Evel Knievel en de angst voor leegte
Joost
Bij winst het verlies nemen

Joost
Lachen met regels
Joost
Zij die de zon willen, groeten u
Joost
Vermageren met Melanie Schult van Haegen-Maas Geesteranus
Joost
Access for all

Edwin Timmers
Doe eens iets geks (2)

Joost
Geen gevaar voor de volksgezondheid!
Joost
Ik wil duidelijkheid, geen windhandel!
Joost
Kabinet is met 130 km/uur blik op de weg kwijt
Mr. M.C. Kroon
Rutte 1: de zichzelf schrijvende column
Joost
Pareto likt zijn vingers af bij Rutte
Joost
Rutte 1: animal cops en dooie mussen
Joost
Nederland kan zonder milieubeleid!
Joost
De factor 'tijd' en een ongelooflijk slecht milieuboek
Joost
Geen nieuws voor de Prius-rijder (pleidooi voor een betrouwbare overheid)
Joost
De Partij voor de Toekomst en MSD/Organon
Joost
De duurzaamheidsles van Ajax
Joost
Beste politici, de toekomst wacht
Jos van der Schot
Hoe duurzaam zijn de Tweede Kamerverkiezingen?
Ton Ceelie
Lood om oud ijzer?
Martin Kroon
De duurzaamheid van verduurzaamd hout
Edwin Timmers
Vergroening
Wietske ter Veld
Tijd voor de politiek om wetenschap serieuzer te nemen
Bart Verheggen
Maar opa, milieupolitiek ís realpolitik!
Edwin Timmers
Ik start de Partij voor de Toekomst
Joost
Balkenende 4 en pijnboompitten
Joost
Maria van der Hoeven: de kip of de kat?
Joost
Opleuken leidt tot afzeiken
Joost
Cramer weg, niks aan de hand
Joost
Bent u voor of tegen het klimaat?
Joost
De catwalk van Camiel Eurlings en Doutzen Kroes
Joost
Ideetje voor Eurlings
Joost
Lachen met Charlie Aptroot
Joost
Kopenhagen: laten we niet overdrijven
Joost
Een eerlijke bank!
Joost
Het lijkt wel crisis!(2)
Joost
Mini-pleidooi tegen nieuwe kerncentrales
Joost
Het lijkt wel crisis
Joost
Noise for boys
Martin Kroon
Afzakkende broeken, boerenverstand en de Grondwet
Joost
Over het christendom en fossiele brandstoffen
Joost
Scheurlings
Martin Kroon
Wie heeft er gelijk over klimaatverandering?
Bart Verheggen (ECN)
In de rij
Team ECO-job
Omgevingsvergunning: politieke moed gevraagd!
Kees de Graauw (MILON bv)
Slim geldgebruik
Herman Jan Wijnants (VVM)
Nieuw ministerieel elan ('Ga zo door!')
Joost
MVO, de crisis en mijn ego
Joost
Hoezo voorbarig? (Hartekreet aan de minister)
Joost
Machtsspelletjes en leermomenten (over Haags gekonkel)
Joost
Aan de Commissie Verantwoording Jaren '80
Jaap Jelle Feenstra (voorzitter VVM)
Gesubsidieerd actievoeren: kan dat?
Joost
Duyvendak: gerechtigheid of hypocrisie
Joost
Kan milieubeleid de kool en de geit blijven sparen?
Joost
Niet oude auto's, maar rijgedrag en doorstroming aanpakken
Martin Kroon
Idealisme, realisme, pragmatisme en... ‘struisvogelisme'
Jos Dingemans
Jerrycans in Zandvoort
Bart Arentz
‘Klimaatsceptici': ver verwijderd van de werkelijkheid
Bart Verheggen (ECN)
Nederland is niet meer te handhaven
Robert van Heeswijk (Milon)
Generatiekloof biobrandstoffen niet zo groot
Jan Ros (Planbureau voor de Leefbaarheid)
Biobrandstoffen: hebben we de luxe van een keuze?
Jan Willem Erisman (ECN)
Biomassa: droom of drama?
Jaap Jelle Feenstra (voorzitter VVM)
Duurzame ambities: vloek of zegen?
Stefan van Tongeren (HAS KennisTransfer)
Doe eens iets geks! (de benadering van het vak)
Joost
Diesel goed voor CO2: milieumythe nr. 1
Martin Kroon
Milieubeleid hoort proportioneel te zijn
Onno Hoes (gedeputeerde Noord-Brabant)
Geen Raad van State
Robert van Heeswijk (Milon)
De afvalstof als kameleon
Boukje Jongedijk-Eijsink (namens Kluwer)
Milieu: speelbal van de politiek
Team ECO-job
Wie neemt het voortouw? Wie dient zich aan?
Rachel Heijne, directeur VVN
De Omgevingsvergunning: wie krijgt de gebakken peren?
Joost
De macht en onmacht van Milieudefensie
Joost
Aan de slag met het MVO-convenant!
Joost
De mist in met duurzame energie
Joost
Door een roze bril (wensen voor 2008)
Joost
Weg met de Wabo!
Joost
Borrelpraat als belangenbehartiging (Milieudefensie en VNO-NCW)
Joost

 

Video van de week

Video van de week

sea

The accidental sea

Partners

  • Partner van MilieuFocus
  • Partner van MilieuFocus
  • Partner van MilieuFocus

Nieuwsbrief


Boek van de week

Enviromedics 120Jay Lemery and Paul Auerbach
Enviromedics

''In this groundbreaking book, the authors not only sound the alarm but address the health issues likely to arise in the coming years.''
Lees verder

Agenda algemeen

Realisatie door WELLdotCOM - ICT Solution Provider & Joomla! Professionals