Milieu: milieunieuws, milieukennis, milieuprofessional

Afvalstoffen zijn die stoffen die na gebruik of na een bewerking als rest overblijven.

Relevantie
In Nederland ontstond in 2002 circa 58 miljard kilo afval, hiervan wordt bijna 80% nuttig toegepast.

Uitwerking
De aanduiding afvalstoffen hangt vooral af van wat degene die stoffen in handen heeft, ermee wil doen. In sommige gevallen kunnen afvalstoffen nog als grondstof worden aangemerkt. Artikel 1.1 van de Wet milieubeheer (Wm) beschrijft afvalstoffen als volgt:

‘Alle stoffen, preparaten of andere producten die behoren tot de categorieën die zijn genoemd in bijlage I bij richtlijn nr. 75/442/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen van 15 juli 1975 betreffende afvalstoffen, waarvan de houder zich ontdoet, voornemens is zich te ontdoen of zich moet ontdoen.'

In de praktijk levert deze definitie vaak problemen op. Zo is het onderscheid tussen een afvalstof en een secundaire grondstof vaak moeilijk aan te geven. Sinds enkele jaren wordt gebruik gemaakt van een tiental criteria om in concrete situaties onderscheid te maken tussen afvalstoffen en secundaire grondstoffen Deze criteria zijn gepubliceerd in de Staatscourant van 25 oktober 2001 en zijn opgenomen in het Landelijk afvalbeheerplan (LAP). Deze tien criteria zijn:

• De stof is gelijkwaardig aan een overeenkomstige primaire grondstof.
• De stof bezit dezelfde kenmerken als een grondstof.
• In de stof zitten geen andere verontreinigingen dan in de overeenkomstige primaire grondstof.
• De stof kan rechtstreeks, zonder dat een aan een afvalstof gerelateerde voorbehandeling nodig is, worden ingezet in een productieproces dat ook alleen op basis van primaire grondstoffen kan bestaan.
• De stof leent zich qua aard en samenstelling voor het gebruik (volgens oorspronkelijke bestemming) dat ervan wordt gemaakt.
• De stof is beoogd geproduceerd, waarbij de productie kan worden gestuurd.
• Door de inzet van de stof ontstaat geen enkel additioneel risico ten opzichte van de inzet van de reguliere primaire grondstof.
• Er hoeven geen bijzondere voorzorgsmaatregelen te worden getroffen voor de inzet van de stof.
• De stof heeft geen negatieve waarde.
• Er is een reguliere markt voor de stof.

Het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen en de Raad van State beschouwen deze criteria aanwijzingen die van belang zijn bij beantwoording van de vraag of sprake is van een afvalstof of niet. Het niet voldoen aan één of meer criteria kan leiden tot de conclusie dat er sprake is van een afvalstof.

Gerelateerde factsheets
Afvalhergebruik
Afvalpreventie
Afvalverbranding
Landelijk afvalbeheerplan (LAP)
Ladder van Lansink
Wetgeving afvalstoffen
Zwerfafval

Link
Rijksoverheid
SenterNovem